Sztabka złota o masie jednego grama i sztabka kilogramowa zawierają ten sam metal o tej samej próbie. Przeliczone na gram kosztują jednak zupełnie inaczej – i to nie dlatego, że ktoś inaczej nalicza marżę.
Różnicę tworzy premia: narzut ponad wartość kruszcu, który pokrywa wybicie, opakowanie, certyfikat i transport. Te koszty są w dużej mierze stałe niezależnie od masy produktu, więc przy jednogramowej sztabce rozkładają się na jeden gram, a przy kilogramowej na tysiąc.
Ile realnie kosztuje wejście
Kwota minimalna jest niska – sztabki jednogramowe kosztują tyle, co drobny sprzęt AGD. Ceną za tę dostępność jest premia, która przy najmniejszych gramaturach bywa kilkunastoprocentowa, podczas gdy przy sztabce kilogramowej schodzi do kilku procent.
Praktyczna konsekwencja jest taka, że kupno dziesięciu sztabek jednogramowych i jednej dziesięciogramowej to dwie różne transakcje o różnym koszcie, mimo identycznej zawartości metalu. Pierwsza daje za to możliwość zbycia po kawałku.
Aktualne notowanie, od którego liczy się premię, jest publikowane na bieżąco – wystarczy sprawdzić kurs złota i porównać go z ceną gotowego produktu, żeby zobaczyć, ile wynosi narzut w konkretnym przypadku.
Cena z wykresu a cena w sklepie
Notowanie widoczne w serwisach finansowych to cena spot: hurtowa cena złota w sztabach kilogramowych, w obrocie międzybankowym. Gotowy produkt zawsze kosztuje więcej, bo przeszedł przez mennicę, pakowanie i logistykę.
Do tego dochodzi element specyficznie polski. Wykres w złotówkach pokazuje dwa ruchy naraz: notowanie złota w dolarach i kurs USD/PLN. Metal może stać w miejscu, a polski wykres i tak pójdzie w górę, jeśli osłabnie złoty. Zagraniczne komentarze rynkowe opisują zupełnie inną krzywą niż ta, którą widzi inwestor rozliczający się w Polsce.
Próby i mennice
Standardem dla sztabek inwestycyjnych jest próba 999,9 – czyli 99,99 procent czystego złota. Niższe próby spotyka się w biżuterii i w monetach, gdzie domieszka innego metalu zwiększa odporność na zarysowania.
Znaczenie ma producent. Mennice akredytowane przez London Bullion Market Association – Argor-Heraeus, Valcambi, PAMP, C.Hafner, Perth Mint – wypuszczają sztabki rozpoznawalne na całym świecie, przyjmowane bez dodatkowego badania próby. Sztabka z mennicy spoza tej listy bywa zbywalna trudniej, nawet jeśli metal jest identyczny.
Przy sztabkach istotne jest też opakowanie. Karta z numerem seryjnym, tak zwany certyfikat CertiCard, bywa warunkiem odkupu w pełnej cenie. Wyjęcie sztabki z fabrycznego blistra potrafi obniżyć wycenę przy odsprzedaży.
Podatki: złoto kontra srebro
Złoto inwestycyjne jest w Unii Europejskiej zwolnione z VAT. Warunki są sformalizowane: sztabki i płytki o próbie co najmniej 995, a w przypadku monet – próba minimum 900, bicie po 1800 roku i status prawnego środka płatniczego w kraju pochodzenia.
Srebro tego zwolnienia nie ma i podlega stawce 23 procent. To zmienia relację między obydwoma metalami bardziej niż jakiekolwiek wahanie notowań i jest najczęstszym powodem, dla którego premia przy srebrze wygląda na znacznie wyższą.
Przy odsprzedaży osoby fizyczne po sześciu miesiącach od nabycia nie płacą podatku dochodowego od zbycia rzeczy ruchomych. Poniżej tego terminu transakcja podlega rozliczeniu na zasadach ogólnych.
Formalności przy zakupie
Obrót metalami szlachetnymi podlega przepisom o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy. Transakcje powyżej równowartości 15 000 euro wymagają identyfikacji nabywcy, a płatność gotówką w obrocie z przedsiębiorcą jest ograniczona odrębnym limitem.
W praktyce oznacza to, że zakup sztabki za kilka tysięcy złotych przebiega bez dodatkowych formalności, natomiast przy większych kwotach sprzedawca ma obowiązek zebrać dane nabywcy. Dotyczy to każdego dealera działającego legalnie.
Przechowywanie
Metal trzeba gdzieś trzymać, a wybór miejsca ma konsekwencje. Przechowywanie w domu jest bezkosztowe, ale nieubezpieczone – standardowe polisy mieszkaniowe zwykle limitują odpowiedzialność za kosztowności do niewielkich kwot. Skrytka bankowa oznacza opłatę roczną. Przechowanie u dealera albo w składzie zewnętrznym wiąże się z opłatą liczoną zwykle od wartości depozytu.
Przy srebrze dochodzi kwestia objętości. Przy tej samej wartości srebro zajmuje wielokrotnie więcej miejsca niż złoto, co przy większych kwotach przestaje być zagadnieniem teoretycznym.
Termin realizacji
Sześć do dziesięciu dni roboczych to w obrocie metalami normalny obieg: wpłata, zamówienie u producenta, wysyłka. Bywa odbierane jako brak towaru, ale wynika ze sposobu, w jaki działa łańcuch dostaw – dealerzy nie utrzymują pełnego asortymentu w magazynie, bo oznaczałoby to zamrożenie kapitału w metalu, którego cena zmienia się codziennie.
Część produktów bywa dostępna od ręki, zwykle najpopularniejsze gramatury i monety. Informacja o dostępności jest zazwyczaj podana przy produkcie.
Co sprawdzić przed transakcją
Rynek jest w Polsce rozdrobniony i różnice między ofertami nie sprowadzają się do samej ceny. Znaczenie mają: wysokość premii ponad notowanie, to czy sprzedawca prowadzi także skup i na jakich zasadach, forma dostawy oraz to, czy produkt pochodzi z mennicy z listy LBMA.
Zestawienia dostępnych na rynku sztabek i monet wraz z bieżącymi cenami prowadzą dealerzy specjalizujący się w obrocie kruszcami – między innymi IDF Metale, firma zajmująca się sprzedażą i skupem metali szlachetnych, publikująca również specyfikacje sztabek złota w poszczególnych gramaturach.
Artykuł ma charakter informacyjny. Nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej ani porady finansowej.
Materiał reklamowy.
Dodaj komentarz